Matul dan l-aħħar xhar, kelli x-xorti nagħti sehmi fl-organizzazzjoni taċ-ċelebrazzjonijiet kommemorattivi fl-okkażjoni tal-mitt sena mit-twaqqif taċ-Circolo Gozitano: għaqda li għal dawn is-snin kollha xprunat l-identità reġjonali Għawdxija u xettlet iż-żerriegħa ta’ qawmien kulturali u edukattiv fost missirijietna. Onorat però fuq kollox li forsi din l-okkażjoni irnexxielha terġa’ tirxoxta l-argument tar-reġjonaliżmu ta’ Għawdex, li kull darba li nibdew biex niddiskutuh noħorġu b’ideat mill-iżjed validi, li bi sfortuna kbira jitmewtu qabel jieħdu r-ritmu neċessarju biex jaslu fuq quddiem tal-aġenda tal-pajjiż.

Qed nikteb dawn il-ftit ħsibijiet ġimgħat wara li faqqgħet il-kontroversja dwar jekk għandhiex tiġi stabbilita xi forma ta’ għaqda permanenti bejn iż-żewġ gżejjer. Jiddispjaċini ngħid li f’dan ir-rigward, bosta fazzjonijiet waqgħu fin-nassa tat-trivjalità fejn is-sustanza fl-argumenti kienet xi ftit jew wisq nieqsa. Mhijiex l-intenzjoni tiegħi li nidħol f’dan id-dibattitu, anke għaliex nemmen bis-sħiħ li argument irid jinbena fuq l-opinjoni studjata tal-esperti u l-analiżi tal-istess studji tagħhom, u mhux sempliċi erba’ ħsibijiet kif ġie, ġie.

Huwa “pont” ieħor li jaffaxxinani u jinteressani, għaliex l-effetti tiegħu iħollu u jorbtu l-mod kif inħarsu lejn il-gżejjer tagħna. Il-kunċett reġjonali mhux sempliċi teorija politika, użata biex ittaffi xi ftit mis-saħna tal-movimenti separatisti, iżda hi skola ta’ ħsieb li jekk adottat sew isir raison d’etre tal-poplu tar-reġjun u tal-pajjiż. Fi kliem ieħor, reġjun mhux biss xi titlu mogħti lil parti minn pajjiż sabiex ninstemgħu u nidhru sbieħ. Dan ikun biss applikar miskin u fażull tal-kunċett – daħk fil-wiċċ. Reġjonaliżmu veru hu dak il-kunċett milqugħ, imħaddan – u mifhum min-nazzjon kollu.

Hu hawn fejn nixtieq nuri t-tħassib tiegħi. Nemmen u wisq nibża’ li l-kunċett reġjonali, speċjalment dak fir-rigward tal-gżira Għawdxija, mhux biss qed jiġi użat mingħajr ebda attentat għal konsultazzjoni tassew miftuħa, iżda saħansitra qed jiġi abbużat b’mod espliċitu bħala buzzword komda li faċilment timpressjona l-imħuħ ta’ dawk li ma jifhmux l-implikazzjonijiet diversi tal-kunċett. Xi kultant naħseb li qed niffissa fuq din il-possibiltà, però nemmen li qatt mhu biżżejjed li nemfasizza l-bżonn ta’ għarfien vast u pubbliku  fuq kunċetti bħar-reġjonaliżmu. Dan kelli ċans nitkellem dwaru f’post ftit xhur ilu.

Hawn ma rridx ninftiehem ħażin. Naqbel kompletament u assolutament mat-twaqqif ta’ istituzzjonijiet reġjonali bħall-Kunsill Reġjonali taż-Żgħażagħ, u iżjed ‘il quddiem it-twaqqfi mill-ġdid tal-Kunsill Reġjonali għal Għawdex. Dawn huma bżonnjużi u jirrispondu tajjeb għall-bżonnijiet ta’ żmienna. Fl-istess waqt però, ma nistax ma nesprimix id-dubji serji tiegħi dwar kemm il-poplu Malti u Għawdxi tassew jifhem l-għan aħħari ta’ dawn l-azzjonijiet x’inhu: dak li Għawdex isir inqas piż u iżjed pilastru: reġjun fil-qalb, u mhux fil-periferija tat-twettiq tal-politika nazzjonali. Kif kelli l-opportunità nsostni iżjed minn sentejn ilu, fl-ewwel post fuq dan il-blog, reġjonalità applikata ħażin, jew mhix mifhuma mill-poplu tagħti art fertili biżżejjed biex jispuntaw is-separatisti, li l-ewwel jidhru redikoli, iżda bil-mod jiksbu l-momentum meħtieġ biex iwaqqfu movimenti bħal dawk li qed nassitu għalihom fil-Katalunja u l-iSkozja. Ma nara l-ebda triq fin-nofs. Huwa tajjeb li l-Gvernijiet- kemm dak preċedenti u dan preżenti għarfu li l-futur ta’ gżiritna u ta’ Għawdex jinsab fir-reġjonaliżmu. Però issa irridu naraw li din it-triq jimxiha kullħadd, b’viżjoni ċara u għanijiet ben definiti minn qabel.

Ma nemminx li huwa tard wisq biex isir dan. Għalhekk nappella sabiex jinbeda l-proċess li permezz tiegħu inkunu nistgħu naslu għal politika ċara – u bil-volontà tajba ta’ kullħadd – kunsens dwar x’viżjoni reġjonali għandna jkollna għall-pajjiż tagħna. Semmejt lil Għawdex b’mod partikolari għaliex hu r-reġjun l-iżjed ‘ovvju’, iżda waħda mill-punti li żgur iridu jitqajmu fid-diskussjoni huwa l-idea ta’ reġjuni oħra, li mhawnx qbil jekk ħadmux jew le mit-teorija għall-prattika. Konvint li b’reġjonaliżmu imħaddem tajjeb, igawdi r-reġjun, u jissaħħaħ il-pajjiż: rigal xieraq lil dan in-nazzjon li se jkun qed jiċċelebra t-tnissil tiegħu fix-xhur li ġejjin.


L-opinjonijiet huma dawk personali tal-awtur u ma jirriflettux fuq l-għaqdiet li hu membru fihom.